Diagnoza ADHD u dorosłych
Czy to może być ADHD?
ADHD nie jest zaburzeniem wyłącznie dziecięcym. U znacznej części osób objawy utrzymują się w dorosłości, choć przybierają inną postać — nadruchliwość rzadko wygląda już jak bieganie po klasie, częściej jest wewnętrznym niepokojem i trudnością z odpoczywaniem.
Wiele osób zgłasza się do nas po tym, jak diagnozę otrzymało ich dziecko i rozpoznały u siebie ten sam wzorzec. Inne trafiają po latach leczenia lęku lub depresji, które przynosiło jedynie częściową poprawę.
Warunkiem rozpoznania jest to, że trudności są obecne od dzieciństwa. Jeśli problemy z koncentracją pojawiły się niedawno, przyczyną jest zwykle coś innego — i to również ustalamy w trakcie diagnozy.
Objawy u osób dorosłych
W obszarze uwagi:
- trudność z utrzymaniem koncentracji przy zadaniach, które nie wciągają,
- odkładanie spraw wymagających rozpoczęcia, mimo świadomości konsekwencji,
- gubienie rzeczy, zapominanie o terminach, chaos organizacyjny,
- rozpoczynanie wielu projektów i kończenie nielicznych,
- hiperfokus — wielogodzinne zaabsorbowanie tematem, który akurat zainteresował.
W obszarze nadruchliwości i impulsywności:
- wewnętrzny niepokój, trudność z bezczynnością,
- przerywanie rozmówcom, odpowiadanie przed końcem pytania,
- impulsywne decyzje — zakupy, rezygnacja z pracy, nagłe zmiany planów,
- niecierpliwość, drażliwość w sytuacjach wymagających czekania.
Częste są też trudności w regulacji emocji: gwałtowne reakcje, silne przeżywanie krytyki i odrzucenia, szybkie zmiany nastroju w ciągu dnia.
Dlaczego test z internetu nie wystarczy
Kwestionariusze dostępne online bywają dobrym punktem wyjścia, ale nie są diagnozą. Objawy przypominające ADHD daje wiele innych stanów: zaburzenia lękowe, depresja, choroba afektywna dwubiegunowa, przewlekły niedobór snu, zaburzenia hormonalne, następstwa używania substancji.
Rzetelna diagnostyka polega więc nie tylko na potwierdzeniu ADHD, ale przede wszystkim na wykluczeniu innych przyczyn i wychwyceniu zaburzeń współistniejących — te są u osób z ADHD raczej regułą niż wyjątkiem.
Jak wygląda diagnoza w CLDL
Diagnoza ADHD u osoby dorosłej to proces, a nie pojedyncza wizyta. Obejmuje:
- Wywiad kliniczny — szczegółowe omówienie obecnych trudności i funkcjonowania w pracy, nauce, relacjach i prowadzeniu domu.
- Wywiad retrospektywny — odtworzenie okresu dzieciństwa i wczesnej szkoły. Pomocne bywają świadectwa szkolne, uwagi wychowawców, relacje rodziców lub rodzeństwa.
- Wystandaryzowane narzędzia — kwestionariusze i skale stosowane oraz interpretowane przez specjalistę.
- Różnicowanie — ocena, czy objawów nie tłumaczy inne zaburzenie; w razie potrzeby konsultacja psychiatryczna lub zlecenie badań.
- Omówienie wyników — przekazanie wniosków wraz z propozycją dalszego postępowania.
Diagnostyką zajmują się psycholodzy prowadzący diagnozę psychologiczną we współpracy z lekarzami psychiatrami. Aktualny zakres i stawki znajdziesz w cenniku.
Co dalej po diagnozie
Dla wielu osób sama diagnoza ma wartość porządkującą — pozwala zrozumieć, że wieloletnie trudności nie brały się z lenistwa ani braku charakteru.
Praktycznie otwiera drogę do leczenia, które może obejmować oddziaływania psychologiczne — pracę nad organizacją, strategiami radzenia sobie i regulacją emocji — oraz, gdy jest to wskazane, farmakoterapię prowadzoną przez lekarza psychiatrę. O doborze leczenia decyduje lekarz indywidualnie, po uwzględnieniu chorób współistniejących.
Jeśli diagnoza nie potwierdzi ADHD, nie kończy to sprawy: wynik wskazuje, czego objawy dotyczą w rzeczywistości i jakie postępowanie będzie właściwe.
Wizyta w Kielcach lub online
Diagnostykę prowadzimy w dwóch lokalizacjach w centrum Kielc: przy ul. Żelaznej 33/3 oraz ul. Mielczarskiego 10. Skierowanie nie jest potrzebne. Część spotkań może odbyć się w formie wizyty online.
Kontakt: 508 143 296, 539 141 856, recepcja@cldl.pl lub formularz kontaktowy.
Najczęstsze pytania o diagnozę ADHD
Ile trwa cały proces?
Zwykle obejmuje kilka spotkań rozłożonych w czasie. Dokładny przebieg ustalamy na pierwszej konsultacji.
Czy potrzebuję dokumentów z dzieciństwa?
Nie są warunkiem koniecznym, ale świadectwa szkolne czy relacja rodzica istotnie ułatwiają odtworzenie obrazu z wczesnych lat.
Czy diagnoza uprawnia do leczenia farmakologicznego?
O ewentualnym włączeniu leczenia decyduje lekarz psychiatra na podstawie pełnego obrazu klinicznego. Diagnoza jest punktem wyjścia, nie automatyczną receptą.
Czy ADHD można rozpoznać przy współistniejącej depresji?
Tak, ale kolejność bywa istotna — czasem najpierw stabilizuje się nastrój, żeby ocena funkcji uwagi była miarodajna.
Treści na tej stronie mają charakter informacyjny i nie zastępują konsultacji ze specjalistą.
Kielce · od 2016